Claude ile Tüm Soyağacınızı Sıfırdan Çıkarın

Claude ile tek bir sohbet içinde, yaklaşık 30 dakikada gerçek bir soyağacı inşa edeceksin. Sırasıyla dört prompt kullanacağız. İlk ikisi zaten bildiklerin üzerinden ilerleyecek. Üçüncüsü Claude'u tarayıcına bağlayarak gerçek kayıtları aramasını sağlayacak. Dördüncüsü ise her şeyi görsel bir soyağacına dönüştürecek.

Dürüst olmak gerekirse—ki bu önemli: Claude'un elinde ailene ait gizli bir dosya yok. Asıl harika olduğu nokta; seni sorgulayarak dağınık bilgileri düzenli bir yapıya oturtması, soyadının ardındaki tarihi açıklaması ve kendi başına asla tarayamayacağın kamuya açık kayıtlardan ipuçları yakalamak için tarayıcını kullanabilmesi. Buradaki sihir aileni ezbere bilmesi değil; parça parça hatıraları dakikalar içinde somut bir başlangıç noktasına dönüştürmesi.

Her şeyi tek bir sohbette tut. Claude sen ilerledikçe her şeyi hatırlar; böylece röportaj soyadı geçmişini besler, ikisi birden de kayıt aramasını yönlendirir. Baştan sona aynı sohbet penceresinde kal.

Neler Yapacaksın?

• 1. Röportaj: Claude zaten hatırladığın her şeyin haritasını çıkarır.
• 2. Soyadının izini sür: Soyadının kökeni ve arkasındaki tarih.
• 3. Chrome'u bağla: Claude'un senin yerine gerçek kayıtları arayabilmesi için bağlantıyı kur.
• 4. Ağacı oluştur: Hem görsel bir artifact hem de saklayabileceğin bir GEDCOM dosyası elde et.

Prompt 1: Röportaj

Aileni kendi başına organize etmeye çalışma. Bırak Claude seninle röportaj yapsın; doğru soruları sorma konusunda, senin aklına gelenleri anlatmandan çok daha başarılıdır.

Eksiksiz bir soyağacı oluşturmak istiyorum. Tam adım, ailemin nereli olduğu ve her iki taraftan da gerçekten hatırlayabildiğim tüm akrabalarım hakkında bana teker teker sorular sor. İsimleri, yaklaşık doğum yıllarını ve doğum yerlerini öğrenmek için sorular yönelt. Kafamın karışmaması için her seferinde sadece tek bir aile koluna odaklan, sana anlattıklarımı adım adım kaydet ve işimiz bittiğinde her şeyi derli toplu bir başlangıç soyağacı olarak önüme ser.

Sonrasında ne olacak: Claude sana her seferinde tek bir soru soracak ve arka planda yapıyı sessizce inşa edecek. Ne hatırlıyorsan onu söyle; "1950 civarı" veya "savaştan önce" gibi ifadeler tamamen yeterli. Bitirdiğinde, bildiğin her şeyi içeren tertemiz bir soyağacını önüne koyacak.

İpucu: Mümkünse bu adımı yanında bir ebeveynin veya büyükanne/büyükbaban varken yap. Tek tek soru sorma formatı onların hafızasını tazelemek için biçilmiş kaftandır; varlığını bile bilmediğin isimleri ve hikayeleri bir anda hatırlayıverirler. Sırf o sohbet için bile bu adıma değer.

Sormasa bile Claude'a vermen gereken detaylar

• Kızlık soyadları dahil tam isimler. Kızlık soyadları anne tarafının kilidini açan anahtardır.
• Sadece ülke değil, şehir ve kasaba isimleri. "İtalya" yerine "Napoli" demek çok daha geriye gitmeyi sağlar.
• Yaklaşık doğum ve ölüm yılları. Kayıtlar belirli tarih aralıklarına göre taranır.
• Göç yılları. Vapur manifestoları, göçmen ve vatandaşlık kayıtları bu tarihler üzerinden bulunur.
• Bildiğin tüm farklı yazılışlar (varyasyonlar). İsimler nesiller içinde değişebilir ve Claude'un arama aşamasında bunlara ihtiyacı olacak.

Prompt 2: Soyadının İzini Sür

Artık Claude soyadını ve ailenden gelenlerin nereden göç ettiğini bildiğine göre, bu soy çizgisinin kökenlerini araştırmasını sağla. İnsanları asıl heyecanlandıran kısım genelde burasıdır; çoğu kişi kendi soyadının ardındaki gerçek hikayeyi hiç duymamıştır.

Soyadıma ve ailemin kökenlerine dayanarak, aile çizgimin kökenlerini araştır ve gerçekte ne kadar geriye gidebileceğini bana anlat. Soyadımın anlamını ve köklerini, en yaygın olduğu bölgeleri, bu ismi taşıyan ailelerin yer değiştirmesine neden olan göçleri veya tarihi olayları ve ailem göç ettiğinde bu ismin değişip değişmediğini/kısaltılıp kısaltılmadığını ele al. Neyin belgelenmiş kesin tarih, neyin ise benimki gibi isimler için geçerli genel bir varsayım/örüntü olduğunu net bir şekilde belirt.

Sonrasında ne olacak: Claude soyadının tarihini ve genel olarak ne kadar geriye kadar takip edilebildiğini detaylandıracak. Bazı detaylar gerçekten şaşırtıcı olabilir. Prompt'un son cümlesi çok kritik: Claude'a gerçek tarih ile mantıklı tahminleri birbirinden ayırmasını söyler, böylece neye güvenebileceğini net şekilde bilirsin.

Bunu bir doğum belgesi değil, bir yol haritası olarak gör. Claude isimlerin, göçlerin ve bölgelerin genel tarihi hakkında çok şey bilir. Ancak henüz senin bireysel atalarını tanımaz. Dolayısıyla bu, senin soyadını taşıyanların genel hikayesidir; nereye bakman gerektiğini gösteren harika bir haritadır ama kan bağının kesin kanıtı değildir.

Adım 3: Chrome'u Bağla

Gerçek akrabaları bulabilmek için Claude'un tarayıcını kullanması gerekir. İnsanların en çok takıldığı adım burasıdır, bu yüzden acele etme.

1. Adım: Chrome bağlayıcısını (connector) ekle. Claude arayüzünde sol menüden Connectors kısmına, ardından Add connectors seçeneğine git. Google Chrome'u arat ve Connect butonuna tıkla.

2. Adım: Claude in Chrome eklentisini kur ve bağla. Çoğu kişinin atladığı kısım burası. Bu bağlayıcının çalışması için tarayıcında Claude in Chrome eklentisinin kurulu olması gerekir. Eğer yüklü değilse Chrome Web Store'dan ekle, ardından Chrome'u açıp Claude simgesine tıklayarak hesabınla bağla.

Önce ücretsiz soyağacı sitelerine giriş yap. Aramayı başlatmadan önce Chrome'u aç ve FamilySearch gibi ücretsiz bir soyağacı platformuna giriş yap. Claude senin tarayıcını kullandığı için, oturum açtığın her siteyi görebilir ve içinde arama yapabilir. Bu da ona çalışacak çok daha geniş bir veri alanı sağlar.

Chrome düzgün çalışmıyorsa

Claude tarayıcıyı açmadı: Eklenti muhtemelen bağlı değildir. Chrome'u tekrar aç, Claude eklenti simgesine tıkla, bağlantıyı onayla ve bir sonraki prompt'u yeniden dene.

Doğrudan yardım isteyebilirsin: Sohbete "Claude, benim yerime arama yapabilmen için Chrome'u nasıl bağlayacağımı adım adım anlat" yazman yeterli; seni sohbet içinden yönlendirecektir.

Prompt 3: Yeni Akrabaları Bul

Herkesin sabırsızlıkla beklediği adım bu. Claude, Chrome'u kullanarak kamuya açık kayıtları tarar ve elinde olmayan insanlarla ve belgelerle geri döner.

Chrome'u kullanarak kamuya açık kayıtları, ücretsiz soyağacı sitelerini ve vefat ilanlarını (ölüm ilanları/obituaries) tara; ailemle bağlantılı olan ancak henüz soyağacımda yer almayan akrabaları bul. FamilySearch'ü, vefat ilanlarını, mezarlık ve kabir kayıtlarını ve eski gazete arşivlerini kontrol et. Bulduğun her ipucu için bana kişinin adını, soyağacıma nasıl bağlanabileceğini, kaynağın bağlantısını (link) ve bu bilginin doğruluğundan ne kadar emin olduğunu belirt. Kafandan kimseyi uydurma; doğrulanmamış bilgileri kesin gerçek değil, kontrol edilmesi gereken birer "ipucu" olarak işaretle.

Sonrasında ne olacak: Claude tarayıcını açacak, ulaşabildiği kayıtları derinlemesine inceleyecek ve isimler, kaynak bağlantıları ve bunların sana nasıl bağlanabileceğine dair tahminlerle dönecek. İnsanların varlığından bile haberdar olmadıkları akrabalarını keşfettikleri yer tam olarak burasıdır.

Küçük bir uyarı: Gerçek belgeyi kendi gözünle görene kadar her sonucu kesin bir akraba değil, sadece bir ipucu olarak değerlendir. Aynı soyadını taşımak bir kanıt değildir; soyağacı araştırmalarında yapılan en yaygın hata, sadece isim benzerliği yüzünden yanlış kişiyi ağaca eklemektir. Claude ipleri bulur, düğümleri sen çözersin.

Arama yetersiz kalırsa ne yapmalı?

Ödeme duvarına (paywall) takıldıysa: Claude ücretsiz, açık web'i ve oturum açtığın siteleri tarar. Ücretli bir soyağacı servisine denk gelirse, önce Chrome üzerinden bizzat giriş yap, ardından devam etmesini söyle; kendi başına ücretli verilerin kilidini açamaz.

Çok az sonuç bulduysa: Üzerinde çalışabileceği daha fazla detay ver: bir kızlık soyadı, ülke yerine net bir kasaba adı, yaklaşık bir yıl veya bir göç tarihi. Yüzeysel girdiler yüzeysel sonuçlar doğurur.

İpucu: Claude'u özellikle vefat ilanlarına (obituary) yönlendir. Bu ilanlarda neredeyse her zaman kişinin akrabaları isimleriyle, eşleriyle, çocuklarıyla ve kardeşleriyle listelenir; yani tek bir vefat ilanı koca bir aile kolunu aydınlatabilir.

Prompt 4: Görsel Soyağacını Oluştur

Tüm bu bilgileri bir araya getirip gözünle görebileceğin, ekran görüntüsü alabileceğin ve ailenle paylaşabileceğin somut bir şeye dönüştür.

Şimdiye kadar bulduğumuz herkesi ve birbirimizle nasıl bağlantılı olduğumuzu gösteren eksiksiz, görsel bir soyağacı oluştur. Kesinleşmiş akrabalarımı ve henüz doğrulanmamış ipuçlarını ayrı birer bölüm olarak göster. Bunu inceleyebileceğim ve ekran görüntüsünü alabileceğim görsel bir Artifact olarak hazırla. Ayrıca daha sonra bir soyağacı uygulamasına aktarabilmem için bana bir GEDCOM dosyası formatında çıktı ver.

Sonrasında ne olacak: Claude interaktif bir artifact üretecek; nesillere göre düzenlenmiş gerçek, görsel bir soyağacı göreceksin. Mutlaka GEDCOM dosyasını da iste; bu format soyağaçları için evrensel standarttır. Böylece çalışmanı FamilySearch'e veya herhangi bir soyağacı uygulamasına aktarabilir ve asla kaybetmezsin.

İpucu: Yazdırılabilir, temiz bir versiyonunu da isteyebilirsin. Çerçeveletmek, aile buluşmaları veya bunu kağıt üzerinde görmek isteyen büyükler için harika bir hediyedir.

Bonus Prompt'lar

Bunları aynı sohbet içinde istediğin zaman kullanabilirsin.

Tıkandığın bir noktayı (brick wall) aşmak için:

[Doğum yeri] bölgesinde yaklaşık [yıl] yılında doğan [İsim] konusunda tıkandım. Bu kişi için hangi resmi kayıtların mevcut olabileceğini, bu kayıtların hangi arşivde veya sitede bulunabileceğini ve denemem gereken tam arama terimleri ile isim varyasyonlarını adım adım bana anlat.

Farklı dildeki bir ismin izini sürmek için:

Bu soyadı orijinal dilinde veya alfabesinde nasıl yazılırdı ve göç ettikten sonra hangi yaygın İngilizce/yerel yazılışlara dönüştü?

Bulduğun bir akrabaya ulaşmak için:

Bulduğum potansiyel bir akrabaya göndermek üzere kısa ve samimi bir mesaj taslağı yaz. Adım [İsim], [ortak ata / soyadı] üzerinden bir bağımız olduğunu düşünüyorum. Mesajı samimi, baskıdan uzak tut ve gerçekten akraba olup olmadığımızı anlamak için basit, tek bir soru sor.

Gizlilik üzerine kısa bir not: Gerçek insanların, üstelik bazılarının hayatta olduğu bilgileriyle çalışıyorsun. Kimlik numaraları veya hassas kişisel verileri asla yapıştırma. Yaşayan bir akrabana ulaşırsan, yapay zekanın çıkardığı koca raporu göndermek yerine samimi, kısa bir not yaz. İnsanlar hakkında çok fazla şey bilen yabancılardan haklı olarak çekinebilirler.

Eylem Planın

1. Claude'un seninle röportaj yapmasına izin ver (mümkünse bir ebeveyninle birlikte yap).
2. Soyadının kökenlerini araştır.
3. Chrome'u ve eklentiyi bağla, FamilySearch gibi bir siteye giriş yap.
4. Kayıt aramasını başlat, bulguları kesin gerçek değil birer ipucu olarak gör.
5. Görsel soyağacını oluştur ve heyecan verici keşifleri herkese anlatmadan önce doğrula.

Yapay zeka ipuçlarını bulur, sen o ipleri takip edersin. Köklerini keşfetmenin en sağlam yolu budur.